Logo

T.C.

BİLECİK ŞEYH EDEBALİ ÜNİVERSİTESİ

LİSANSÜSTÜ EĞİTİM ENSTİTÜSÜ
TARİH - YL
(2025 - 2026) Ders İçeriği
1. YARIYIL
Kodu
Ders Adı
Yarıyıl
T+U Saat
AKTS
Z / S
TAR5046
Avrupa Tarihinin Kaynakları
1
3 + 0
7,5
S

Bu ders, Avrupa tarihinin anlaşılmasında başvurulan farklı türdeki kaynakların tanıtımına ve analizine odaklanır. Öğrencilere kronikler, seyahatnameler, mektuplar, günlükler, hukuki belgeler gibi yazılı kaynakların yapısı ve tarihsel bağlamı öğretilir. Aynı zamanda, görsel ve maddi kültür unsurları olan resimler, haritalar, mimari yapılar ve anıtlar gibi kaynakların nasıl okunacağı, nasıl yorumlanacağı üzerinde durulur. Sözlü tarih yöntemleri, bireysel hafızanın ve tanıklığın tarihyazımına nasıl katkı sunduğunu anlamaya yönelik incelenir. Gazeteler, dergiler ve dijital arşivler gibi modern kaynaklar sayesinde tarihsel olayların çok yönlü ele alınabileceği gösterilir. Devlet arşivlerinin yapısı, tasnifi ve araştırmacıya sunduğu olanaklar ele alınarak arşiv okuma becerileri geliştirilir. Harita okuma ve coğrafyanın tarihsel süreçlerdeki rolü üzerine uygulamalı değerlendirmeler yapılır. Dersin ilerleyen haftalarında öğrencilerden seçtikleri bir kaynak türü üzerine seminer sunumları yapmaları istenir. Bu sayede hem bireysel araştırma becerileri hem de kaynak çözümleme ve sunum yetkinlikleri geliştirilir. Tüm içerik, Avrupa tarihinin ana dönemleriyle ilişkilendirilerek; ortaçağ, erken Modern dönem ve 19-20. yüzyıl Avrupa’sı üzerinden örneklerle zenginleştirilir.

http://ebs.bilecik.edu.tr/pdf/dersbilgigetir/439754

Kodu
Ders Adı
Yarıyıl
T+U Saat
AKTS
Z / S
TAR5047
Türk Kadın Tarihi Kuram Yöntem ve Tarih Yazımı
1
3 + 0
7,5
S

Bu ders, tarih disiplininde kadının bir özne olarak inşasını merkeze alarak Türk tarih yazımındaki geleneksel anlatıların toplumsal cinsiyet perspektifiyle yeniden okunmasını sağlar ve Türk kadınının tarihsel yolculuğunu kuramsal bir çerçeveye oturtur. Ders kapsamında ilk olarak kadın tarihçiliğinin dünyadaki ve Türkiye’deki gelişimi ele alınırken, temel feminist teoriler ve toplumsal cinsiyet kuramlarının tarih metodolojisine katkıları tartışılır. Orta Asya Türk topluluklarında kadının sosyal ve hukuki statüsü incelenerek, göçebe yaşam tarzının cinsiyet rollerine etkisi birincil kaynaklar ışığında analiz edilir. İslamiyet’in kabulüyle birlikte değişen kadın algısı, Selçuklu dönemi vakıf kayıtları ve hukuki belgeler üzerinden kadının iktisadi gücü ve toplumsal görünürlüğü bağlamında değerlendirilir. Osmanlı İmparatorluğu’nun kuruluş ve yükseliş dönemlerinde harem kurumu, "Kadınlar Saltanatı" olarak adlandırılan dönemdeki siyasi nüfuz ve hanedan kadınlarının hayırseverlik faaliyetleri dersin önemli bir başlığını oluşturur. Tanzimat dönemiyle başlayan modernleşme hareketlerinin kadın eğitimine yansıması, kız rüştiyelerinin açılması ve kadın dergilerinin neşredilmesi modern kadın kimliğinin inşası açısından incelenir. Meşrutiyet dönemi kadın cemiyetleri, ilk kadın mitingleri ve kadınların çalışma hayatına giriş süreçleri, dönemin siyasi atmosferiyle ilişkilendirilerek anlatılır. Millî Mücadele yıllarında Anadolu kadınının cephe gerisindeki lojistik desteği ve cephedeki aktif mücadelesi, toplumsal seferberlik bağlamında ele alınır. Cumhuriyet’in ilanıyla birlikte 1924 Tevhid-i Tedrisat Kanunu ve 1926 Türk Medeni Kanunu'nun kadınlara sağladığı haklar, laik hukuk sisteminin toplumsal cinsiyet eşitliğine katkısı üzerinden tartışılır. 1930 ve 1934 yıllarında seçme ve seçilme hakkının kazanılması, Türk kadınının siyasi temsiliyetindeki kırılma noktası olarak derinlemesine işlenir. Köy Enstitüleri ve Halkevleri'nin kırsal alandaki kadın aydınlanmasına etkisi, dönemin eğitim politikaları çerçevesinde analiz edilir. Çok partili hayata geçişle birlikte kadın haklarının siyasi rekabet içerisindeki konumu ve 1980 sonrası gelişen ikinci dalga kadın hareketi dersin kronolojik akışını tamamlar. Arşiv belgeleri, şer'iyye sicilleri, biyografiler ve sözlü tarih görüşmeleri gibi farklı veri kaynaklarının kadın tarihi araştırmalarında nasıl kullanılacağı metodolojik bir yaklaşımla öğretilir. Tarih anlatısındaki eril dilin nasıl deşifre edileceği, sessiz bırakılan kadın seslerinin nasıl duyulur kılınacağı ve "herstory" kavramının Türk tarihçiliğindeki karşılığı sorgulanır. Sanat, edebiyat ve basın dünyasındaki öncü Türk kadınlarının eserleri, dönemin zihniyet dünyasını anlamak adına birer belge olarak incelenir. Kadın bedeninin kamusal alandaki temsili, moda, giyim-kuşam tartışmaları ve modernite algısı arasındaki bağlar kültürel tarih perspektifiyle kurulur. Ders süresince öğrenciler, yerel tarihlerden yola çıkarak kendi aile tarihlerindeki kadın figürleri üzerinden mikro-tarih denemeleri yapmaya teşvik edilir. Küresel kadın hareketlerinin Türkiye’deki yansımaları ile yerel dinamiklerin özgünlüğü arasındaki denge, karşılaştırmalı tarih yöntemiyle ortaya konur. Bilim dünyasında iz bırakan Türk kadın akademisyenlerin katkıları ve kadın tarihçiliğine yönelik kurumsal yapılar detaylıca tanıtılır. Sonuç olarak bu ders, öğrenciye sadece bir kronoloji sunmakla kalmaz, aynı zamanda tarihin nasıl daha kapsayıcı ve adil bir şekilde yazılabileceğine dair entelektüel bir donanım kazandırır.

http://ebs.bilecik.edu.tr/pdf/dersbilgigetir/439755

Kodu
Ders Adı
Yarıyıl
T+U Saat
AKTS
Z / S
TAR5048
Osmanlı Mimarisi
1
3 + 0
7,5
S

1. Dersin tanımı, amacı, kapsamı, yöntemi, kaynaklar 2. Mimar Sinan’dan önce Osmanlı Mimarisi 3. Erken Dönem Osmanlı Devleti’nde Toplumsal ve Dini Yapılar (Zaviyeler, Ulu Camiler, Tek kubbeli camiler) 4. Erken Dönem Osmanlı Devleti’nde Toplumsal ve Dini Yapılar 5. İstanbul’un Fethi Bağlamında Mimari 6. Sadrazam, vezir külliyeleri 7. Fatih ve II. Bayezid Devri Yapılarından Seçmeler 8. Sinan’dan Sonra Osmanlı Mimarisi_ Sinan’ın Yaşamı ve Sanatı 9. Mimar Sinan Dönemi’nden Seçme Yapılar 10. Mimar Sinan Dönemi’nden Seçme Yapılar 11. Patronlar ve vakıflar 12. Ticari yapılar, Menzil Külliyeler 13. Saraylar 14. Öğrenci sunumları

http://ebs.bilecik.edu.tr/pdf/dersbilgigetir/439756

Kodu
Ders Adı
Yarıyıl
T+U Saat
AKTS
Z / S
TAR5049
Osmanlı Toplumunda Hayırseverlik ve Kentleşme
1
3 + 0
7,5
S

1.Dersin tanıtımı 2.Vakfın kuruluş şartları ve unsurları 3.Osmanlı vakıfları hakkında kaynaklar 4.Vakfın idaresi ve görevliler 5.Osmanlı’da vakıf kurucular 6.Osmanlı’da vakıf kurucular 7.Ara sınav 8.Osmanlı imar ve kentleşmesinde vakıf sisteminin yeri 9..Osmanlı imar ve kentleşmesinde vakıf sisteminin yeri 10.Devlet politikasında vakıfların yeri 11. Vakıfların eğitim ve öğretim hizmetleri 12. Vakıfların sosyal ve beledi hizmetleri 13. Vakfiye incelemesi 14. Öğrenci sunumları

http://ebs.bilecik.edu.tr/pdf/dersbilgigetir/439757