TAR263 - Osmanlı'dan Cumhuriyete Türk Kadını

BİLECİK ŞEYH EDEBALİ ÜNİVERSİTESİ

İNSAN VE TOPLUM BİLİMLERİ FAKÜLTESİ

TARİH

(2025 - 2026) Ders Bilgi Formu

Ders Adı	Kodu	Yarıyıl	T+U Saat	AKTS	Z / S
Osmanlı'dan Cumhuriyete Türk Kadını	TAR263	3	3 + 0	5,0	Seçmeli

Birim Bölüm	Tarih - Lisans (Yüz Yüze)
Amaç	Osmanlı Devleti’nin Batılılaşma adımları içinde kadını hareketinin ortaya çıkışını ve gelişimini açıklama, Türk kadınının Millî Mücadele içindeki hem siyasal hem de askeri alandaki katkılarını ortaya koyma Cumhuriyetin ilanı ile birlikte Türk kadının aile, çalışma ve siyasi hayat, hukuk, eğitim, kültür alanlarında değişen ve gelişen statüsünü ortaya koyma ve Batı dünyası ile karşılaştırmaktır.
Ders İçeriği	Osmanlı Devleti’nde Tazimatla birlikte başlayan Batılılaşma hareketleri kadının hayatında değişimleri de beraberinde getirmiştir. Şehirlerde evin içinde olan kadın çok az da olsa toplum içinde yer almaya başlamıştır. 1908 yılında II. Meşrutiyet’in ilanı ile birlikte esmeye başlayan özgürlük rüzgarları kadınları da etkilemiş, kadın toplum hayatında yer almaya başlamıştır. Özellikle bu dönemdeki fikir akımlarının (Türkçülük, İslamcılık, Batıcılık) temsilcileri arasında kadının eğitimi, aile ve toplum içindeki statüsü, çalışma hayatında var olma mücadelesi, birden fazla kadınla evlenilmesi ve tesettür meselesi ile ilgili farklı görüşler ortay çıkmış ve bu görüşler dönemin gazete ve dergilerine yansımıştır. Anadolu’nun işgali ile kadınlar savaş içinde ve gerisinde hizmet vermeye başlamışlar ve büyük kahramanlıklar göstermişlerdir. Millî Mücadele dönemdeki bu hizmetleri Mustafa Kemal Atatürk tarafından takdirle karşılanmış ve Türk kadınına Cumhuriyetin ilanı ile hak ettiği toplumsal, hukuksal ve siyasal haklar verilmiştir.
Ders Veren	Dilara USLU

Hafta	Konu
1	Kadın Tarihi kuram, yöntem ve kavramlar
2	Osmanlı Batılılaşmasına Genel Bakış
3	Osmanlı Batılılaşmasına Genel Bakış
4	Tanzimat Döneminde Kadın (Hukuk, Aile, Günlük Yaşam, Eğitim)
5	Tanzimat Döneminde Kadın (Hukuk, Aile, Günlük Yaşam, Eğitim)
6	II. Meşrutiyet Döneminde Kadın (Kadın Hareketinin Canlanışı-Dönemin Fikir Akımlarında Kadın Algısı, )
7	II. Meşrutiyet Döneminde Kadın (Kadın Hareketinin Canlanışı-Dönemin Fikir Akımlarında Kadın Algısı, )
8	Ara Sınav
9	II. Meşrutiyet döneminde kadın süreli yayınları
10	Milli Mücadele tarihi içinde Türk Kadını
11	Cumhuriyetin ilanı sonrası sosyal, kültürel, ekonomi alanında Türk Kadını
12	Cumhuriyetin ilanı sonrası siyasal ve eğitim alanında Türk Kadını
13	Cumhuriyet dönemi kadın gazeteleri ve dergileri
14	Osmanlı'dan Cumhuriyete rol model olan kadınlardan örnekler üzerinden Türk kadın tarihinin kırılma noktalarını değerlendirme

Ders İş Yükü	Çalışma Türü / Öğretim Metotlar	Süresi (Saat)	Sayısı
Dinleme ve anlamlandırma, gözlem/durumları işleme, eleştirel düşünme, soru geliştirme, takım çalışması	Beyin Fırtınası	2	14
Dinleme ve anlamlandırma, gözlem/durumları işleme, eleştirel düşünme, soru geliştirme	Tartışmalı Ders	3	14
Dinleme ve anlamlandırma	Ders	3	14
Dinleme ve anlamlandırma, gözlem/durumları işleme, eleştirel düşünme, soru geliştirme	Küçük Grup Tartışması	1	12
Ara Sınav 1		1	1
Kısa Sınav 1		1	1
Final		1	1
Ders İş Yükü:		127
AKTS (Ders İş Yükü / 25.5):		4,98

Program Çıktıları
1	Tarih alanında edindiği kuramsal ve uygulamalı bilgi birikimini; tarihsel olay, süreç ve olguları analiz etme, yorumlama ve anlamlandırma süreçlerinde etkin biçimde kullanır.
2	Tarihsel sorunları saptar, analiz eder ve uygun araştırma yöntemlerini kullanarak kanıta dayalı çözümler/açıklamalar geliştirir; süreç yönetiminde eleştirel analiz ve sentez yetkinliği sergiler.
3	Tarihsel sistemleri, kurumları ve süreçleri analiz eder; çağdaş Tarih yazıcılığı yöntemleri ve kaynak tenkidi vasıtasıyla tarihsel sorunsallara yönelik bilimsel açıklamalar/çözümler geliştirir.
4	Tarih disiplini dışındaki pedagoji, felsefe, sanat ve sosyal bilimlerin (siyaset, sosyoloji vb.) sunduğu kuramsal bilgileri tarihsel analiz süreçlerine entegre eder.
5	Tarih araştırmalarında; dijital beşeri bilimler araçlarını, dijital arşivleri ve veri tabanlarını etkin bir şekilde kullanır; araştırma süreçlerinde bilişim teknolojilerinden yararlanarak verileri dijital ortamda analiz eder.
6	Tarihsel bir araştırmayı bağımsız olarak tasarlar; birincil ve ikincil kaynaklardan veri toplar, analiz eder, yorumlar ve sonuçlarını bilimsel etik kurallara uygun biçimde raporlar ve sunar.
7	Bireysel ve disiplinler arası ekip çalışmalarında etkin rol alır; tarihsel sorunsallara yönelik tartışmalarda bilimsel etik çerçevesinde iş birliği yapar ve ortak projelerde sorumluluk üstlenir.
8	Türkçe’yi ve Osmanlı Türkçesi’ni yazılı ve sözlü olarak etkin ve akademik düzeyde kullanır; en az bir yabancı dilde Tarih literatürünü takip edebilecek düzeyde iletişim kurar.
9	Yaşam boyu öğrenme bilinciyle; Tarih disiplini ve ilgili alanlardaki bilimsel gelişmeleri takip eder, yeni bilgi kaynaklarına erişim sağlar ve mesleki yetkinliklerini sürekli günceller.
10	Tarih yazıcılığı ve mesleki uygulamalarda etik ilkeleri içselleştirir; bilimsel dürüstlük, nesnellik ve toplumsal sorumluluk bilinciyle hareket eder.
11	Tarihsel olay ve uygulamaların evrensel, toplumsal, kültürel, ekonomik ve hukuksal boyutlarını değerlendirir; çevre, sürdürülebilirlik ve insan hakları gibi küresel meselelere tarihsel derinlik ve perspektif kazandırarak çözüm süreçlerine katkı sağlar.

Ders Öğrenme Çıktısı - Program Çıktıları (1 -5 Puan Aralığı)

Ders Öğrenme Çıktısı	PÇ 1	PÇ 2	PÇ 3	PÇ 4	PÇ 5	PÇ 6	PÇ 7	PÇ 8	PÇ 9	PÇ 10	PÇ 11
Öğrenci, Kadın tarihi konusunda yeterli bibliyografik bilgiye sahibi olur	5	4	5	5	2	3	2	3	4	3	5
Öğrenci, Modernleşme, batılılaşma, çağdaşlaşma, Avrupalılaşma kavramlarını açıklama ve karşılaştırma, bu kavramları Osmanlı Devleti ve Türkiye Cumhuriyeti açısından değerlendirir	5	3	4	5	2	3	3	3	5	4	5
Öğrenci,Osmanlı Devleti’ndeki batılılaşma hareketlerini anlamlandırma ve Avrupa ile karşılaştırır	5	4	5	5	2	3	3	3	4	3	5
Öğrenci, Batılılaşma kavramını Türk Kadın Tarihi içinde tanımlar	5	5	5	4	3	4	4	4	5	4	5
Öğrenci, Tanzimat’tan günümüze kadar kadın hakları konusunda gerçekleşen gelişmeleri analiz eder	5	4	5	5	2	4	3	4	5	5	5
Ortalama Değer	5	4	4,8	4,8	2,2	3,4	3	3,4	4,6	3,8	5

https://ebs.bilecik.edu.tr/pdf/dersbilgigetir/398083