PDF hazırlanıyor, lütfen bekleyin...
PDF
BİLECİK ŞEYH EDEBALİ ÜNİVERSİTESİ
İNSAN VE TOPLUM BİLİMLERİ FAKÜLTESİ
TARİH
(2025 - 2026)
Ders Bilgi Formu
Ders Adı
Kodu
Yarıyıl
T+U Saat
AKTS
Z / S
Hitit Çivi Yazısı II
TAR258
4
3 + 0
5,0
Seçmeli
Birim Bölüm
Tarih -
Lisans
(Yüz yüze)
Amaç
Bu dersin temel amacı, öğrencilerin başlangıç seviyesindeki çivi yazısı ve Hititçe bilgilerini derinleştirerek daha karmaşık ve ileri düzeydeki hiyeroglif ve çivi yazılı metin gruplarını çözümleyebilmelerini sağlamaktır. Öğrencilerin Hitit devlet arşivlerinde yer alan bayram ritüelleri, antlaşma metinleri ve kanun maddeleri gibi farklı edebi türler üzerinde uzmanlaşarak filolojik analiz yetkinliklerini en üst seviyeye taşımak hedeflenmektedir. Ayrıca, metinlerdeki paleografik değişimleri kronolojik olarak ayırt edebilme ve orijinal tablet kalıntıları üzerinde bağımsız araştırma yürütebilme becerisinin kazandırılması amaçlanmaktadır.
Ders İçeriği
Hitit Çivi Yazısı II dersi kapsamında, öğrencilerin ilk dönem edindikleri temel bilgiler bir üst seviyeye taşınarak Hititçe metinlerin yapısal karmaşıklığı ve tür çeşitliliği derinlemesine incelenmektedir. Dersin başlangıcında, Eski, Orta ve Yeni Hitit dönemlerine ait paleografik farklılıklar detaylandırılarak yazı karakterlerindeki kronolojik değişimler ve işaretlerin evrimi üzerine karşılaştırmalı analizler yapılmaktadır. Hitit devlet arşivlerinde yer alan ve daha nadir kullanılan ideogramların yanı sıra, bileşik Sümerogramlar ve ileri düzey Akadogram yapılarının metin içerisindeki semantik işlevleri kapsamlı bir şekilde ele alınmaktadır. Öğrenciler, sadece standart hece işaretlerini değil, aynı zamanda metinlerdeki nadir işaret varyasyonlarını ve kâtip hatalarını ayırt edebilecek filolojik donanıma ulaştırılmaktadır. Müfredatın merkezinde yer alan bayram ritüelleri, büyü metinleri ve kült envanterleri üzerinden Hitit dini dünyasının terminolojisi ve bu metinlerin yazım disiplini uygulamalı olarak işlenmektedir. Devletler arası hukuk ve diplomasinin temelini oluşturan antlaşma metinleri ile kralların başarılarını anlatan yıllıklar (annallar) üzerinde durularak, resmi ideolojinin yazıya dökülüş biçimi siyasi bir perspektifle analiz edilmektedir. Hitit Kanunları ve mahkeme kayıtları aracılığıyla hukuki metinlerin dili ve adli prosedürlerin yazılı belgelerdeki yansımaları, öğrencilerin ileri düzey gramer ve kelime haznesi çalışmalarıyla pekiştirilmektedir. Ders süresince tabletlerin fiziksel kondisyonuna bağlı olarak karşılaşılan kırık veya eksik kısımların (lacuna) bağlam yardımıyla nasıl tamamlanabileceği ve metin onarımı teknikleri üzerine metodolojik eğitimler verilmektedir. Hitit dünyasının diğer yazı sistemi olan Anadolu Hiyeroglifleri ile çivi yazısı arasındaki etkileşim ve mühürler üzerindeki yazı kullanımı, epigrafi çalışmaları bağlamında öğrencilere aktarılmaktadır. Fonolojik açıdan laryngeal teorisi gibi Hint-Avrupa dil bilimiyle ilişkili ileri düzey konular metinler üzerinden örneklendirilerek Hititçenin dilsel konumu tartışılmaktadır. Orijinal tablet fotoğrafları ve kopyaları (autography) üzerinden yapılan okuma pratikleriyle, öğrencilerin müzelerdeki ham verilere doğrudan erişim sağlayabilmesi ve bilimsel yayınları bağımsız olarak takip edebilmesi hedeflenmektedir. Bölgesel lehçelerin ve yabancı kökenli (Luvice, Hurrice, Palaca) kelimelerin Hitit çivi yazılı metinlere giriş yolları incelenerek Anadolu'nun çok dilli yapısı yazılı belgeler ışığında değerlendirilmektedir. Dönem sonunda öğrenciler, karmaşık yapılı bir tableti bağımsız olarak translitere ve transkribe etme, metindeki tarihsel verileri sentezleme ve bilimsel bir filolojik rapor hazırlama yetkinliğine sahip olmaktadır. Bu süreçte kazanılan analitik düşünme becerisi, öğrencinin birincil kaynaklar üzerinden özgün tarihsel yorumlar üretebilmesini sağlayarak akademik gelişimini bütüncül bir yaklaşımla tamamlamaktadır.
Ders Veren
Sezer SEÇER FİDAN
EBS Koordinatörü
Fatih ÇİFTÇİ
Hafta
Konu
1
Paleografi Analizi
2
Kronolojik Gelişim
3
Bileşik İşaretler
4
İleri İdeogramlar
5
Bayram Ritüelleri
6
Kült Envanterleri
7
Büyü Metinleri
8
Ara Sınav
9
Annal Yazımı
10
Diplomatik Yazışmalar
11
Antlaşma Metinleri
12
Hukuk Kayıtları
13
Hiyeroglif Etkileşimi
14
Restorasyon Teknikleri
15
Filolojik Sentez
16
Yarıyıl Sonu Sınavı
Program Çıktıları
1
Tarih alanında edindiği kuramsal ve uygulamalı bilgi birikimini; tarihsel olay, süreç ve olguları analiz etme, yorumlama ve anlamlandırma süreçlerinde etkin biçimde kullanır.
2
Tarihsel sorunları saptar, analiz eder ve uygun araştırma yöntemlerini kullanarak kanıta dayalı çözümler/açıklamalar geliştirir; süreç yönetiminde eleştirel analiz ve sentez yetkinliği sergiler.
3
Tarihsel sistemleri, kurumları ve süreçleri analiz eder; çağdaş Tarih yazıcılığı yöntemleri ve kaynak tenkidi vasıtasıyla tarihsel sorunsallara yönelik bilimsel açıklamalar/çözümler geliştirir.
4
Tarih disiplini dışındaki pedagoji, felsefe, sanat ve sosyal bilimlerin (siyaset, sosyoloji vb.) sunduğu kuramsal bilgileri tarihsel analiz süreçlerine entegre eder.
5
Tarih araştırmalarında; dijital beşeri bilimler araçlarını, dijital arşivleri ve veri tabanlarını etkin bir şekilde kullanır; araştırma süreçlerinde bilişim teknolojilerinden yararlanarak verileri dijital ortamda analiz eder.
6
Tarihsel bir araştırmayı bağımsız olarak tasarlar; birincil ve ikincil kaynaklardan veri toplar, analiz eder, yorumlar ve sonuçlarını bilimsel etik kurallara uygun biçimde raporlar ve sunar.
7
Bireysel ve disiplinler arası ekip çalışmalarında etkin rol alır; tarihsel sorunsallara yönelik tartışmalarda bilimsel etik çerçevesinde iş birliği yapar ve ortak projelerde sorumluluk üstlenir.
8
Türkçe’yi ve Osmanlı Türkçesi’ni yazılı ve sözlü olarak etkin ve akademik düzeyde kullanır; en az bir yabancı dilde Tarih literatürünü takip edebilecek düzeyde iletişim kurar.
9
Yaşam boyu öğrenme bilinciyle; Tarih disiplini ve ilgili alanlardaki bilimsel gelişmeleri takip eder, yeni bilgi kaynaklarına erişim sağlar ve mesleki yetkinliklerini sürekli günceller.
10
Tarih yazıcılığı ve mesleki uygulamalarda etik ilkeleri içselleştirir; bilimsel dürüstlük, nesnellik ve toplumsal sorumluluk bilinciyle hareket eder.
11
Tarihsel olay ve uygulamaların evrensel, toplumsal, kültürel, ekonomik ve hukuksal boyutlarını değerlendirir; çevre, sürdürülebilirlik ve insan hakları gibi küresel meselelere tarihsel derinlik ve perspektif kazandırarak çözüm süreçlerine katkı sağlar.
Ders Öğrenme Çıktısı - Program Çıktıları (1 -5 Puan Aralığı)
Ders Öğrenme Çıktısı
PÇ 1
PÇ 2
PÇ 3
PÇ 4
PÇ 5
PÇ 6
PÇ 7
PÇ 8
PÇ 9
PÇ 10
PÇ 11
Hitit dönemlerine ait paleografik değişimleri ayırt eder.
2
2
2
2
4
2
2
5
2
2
2
Karmaşık edebi türlerdeki metinleri filolojik olarak çözümler.
2
2
2
2
4
2
2
5
2
2
2
Nadir işaretleri ve bileşik ideogramları doğru tanımlar.
2
2
2
2
4
2
2
5
2
2
2
Eksik tablet pasajlarını bağlam yardımıyla restore eder.
2
2
2
2
4
2
2
5
2
2
2
Birincil kaynakları bağımsız bir şekilde bilimsel raporlar.
2
2
2
2
4
2
2
5
2
2
2
Ortalama Değer
2
2
2
2
4
2
2
5
2
2
2
https://ebs.bilecik.edu.tr/pdf/dersbilgigetir/398092
