| Ders Adı | Kodu | Yarıyıl | T+U Saat | AKTS | |
| Uygulamalı Parametrik Olmayan İstatistik Yöntemler | VBL5033 | 1 | 3 + 0 | 7,5 |
| Birim Bölüm | VERİ BİLİMİ VE ANALİTİĞİ - YL |
| Derece Seviye | Lisansüstü - Seçmeli - Türkçe |
| Dersin Verilişi | Yüz yüze |
| EBS Koordinatörü | Prof. Dr. Serpil TÜRKYILMAZ (Yıl: 2025 - 2026) |
| Ders Veren | |
| Amaç |
Bu dersin amacı, öğrencilerin parametrik olmayan istatistiksel yöntemleri tanıması, bu yöntemlerin kuramsal temellerini kavraması, veri analizlerinde uygun biçimde uygulayabilmesi, elde edilen sonuçları yorumlayabilmesi ve bulguları akademik standartlara uygun olarak raporlayabilme yetkinliklerini geliştirmesidir. |
| Ders İçeriği |
Temel kavramlar; Uyum İyiliği Testleri; Tek Örneklem İçin Testler; Bağımlı/Bağımsız İki Örneklem İçin Testler; Bağımlı/Bağımsız Çok Örneklem Testleri; Uyum İyiliği Testleri. |
| Ders Kaynakları |
Gamgam, Hamza, & Altunkaynak, Bülent. Parametrik Olmayan Yöntemler – SPSS Uygulamalı., 6. baskı, Seçkin Yayıncılık, Mart 2017.
Conover, William J. Practical Nonparametric Statistics.., 3. baskı, Wiley, 1999
Daniel, Wayne W. Applied Nonparametric Statistics., 2. baskı, PWS-Kent, 1990.
Sheskin, David J. Handbook of Parametric and Nonparametric Statistical Procedures., 5. baskı, Chapman & Hall/CRC, 2020.
|
| Yarıyıl İçi Çalışmalar | Katkı Yüzdesi (%) |
| Bu bilgi girilmemiştir. | |
| Toplam | 0 |
| Yarıyıl Sonu Çalışmalar | Katkı Yüzdesi (%) |
| Bu bilgi girilmemiştir. | |
| Toplam | %0 |
| Yarıyıl İçinin Başarıya Oranı | %0 |
| Yarıyıl Sonu Çalışmalar | %0 |
| Toplam | %0 |
| Kategori | Ders İlişki Yüzdeleri (%) |
|
Aktarılabilir Beceri Dersleri
|
0
|
|
Beşeri, İletişim ve Yönetim Becerileri Dersleri
|
0
|
|
Destek Dersleri
|
0
|
|
Ek Dersler
|
0
|
|
Kategori
|
0
|
|
Mesleki Seçmeli Dersler
|
0
|
|
Temel Meslek Dersleri
|
0
|
|
Uygulama Dersleri
|
0
|
|
Uzmanlık / Alan Dersleri
|
0
|
|
Yetkinlik Tamamlayıcı Ders
|
0
|
| Ders İş Yükü | Öğretim Metotlar / Öğretim Metodu | Süresi (Saat) | Sayısı | Toplam İş Yükü (Saat) |
| Toplam İş Yükü (Saat) | 0 | |||
| AKTS = Toplam İş Yükü (Saat) / 25.5 (s) | 0 | |||
| AKTS | 3,0 | |||
| Hafta | Konu | Öğretim Metodu |
|---|---|---|
| 1 | Konu Anlatımı: Temel kavramlar; parametrik ve parametrik olmayan testlerin karşılaştırılması, veri türleri, ölçek düzeyleri, hipotez testine giriş. | Ders Sınıf Dışı Çalışma Tartışmalı Ders |
| 2 | Uyum İyiliği Testleri: Ki-kare uyum iyiliği testi, Kolmogorov–Smirnov uyum iyiliği testi, Liliefors testi, Shapiro–Wilk testi. Sınıf-içi Uygulama Örnek veri setleri üzerinden Ki-kare uyum iyiliği testi, Kolmogorov–Smirnov testi, Liliefors testi ve Shapiro–Wilk testinin uygulanması ve sonuçların yorumlanması ile ilgili uygulama yaptırılması. Sınıf-içi Tartışma : Uyum iyiliği testleri arasındaki farklar ve hangi durumlarda hangi testin tercih edilmesi gerektiği ile | Ders Sınıf Dışı Çalışma Tartışmalı Ders |
| 3 | Varyansların Homojenliği İçin Testler: Levene Testi, Brown–Forsythe Testi. Sınıf-içi Uygulama (45 dk.): Levene ve Brown–Forsythe testlerinin örnek sorular üzerinde uygulanması, sonuçların yorumlanması ile ilgili uygulama yaptırılması Sınıf-içi Tartışma (5 dk.): Varyans homojenliği varsayımının önemi ve parametrik/parametrik olmayan testlerdeki yeri | Ders Sınıf Dışı Çalışma Tartışmalı Ders |
| 4 | Tek Örneklem İçin Testler: Binom Testi, İşaret Testi. Sınıf-içi Uygulama (45 dk.): Örnek bir veri setleri üzerinden Binom testi ve İşaret testinin uygulanması ve sonuçların yorumlanması ile ilgili uygulama yaptırılması Sınıf-içi Tartışma (5 dk.): Tek örneklemde medyan veya oran için hipotez testleri ve bu testlerin kullanım alanları ile ilgili tartışma yapılması | Ders Sınıf Dışı Çalışma Tartışmalı Ders |
| 5 | Tek Örneklem İçin Testler: Wilcoxon–İşaretli Sıra Sayıları Testi ve Dizi Parçaları (Run) Testi Sınıf-içi Uygulama (45 dk.): Örnek veri setleri üzerinden Wilcoxon–işaretli sıra sayıları testi ve dizi parçaları (Run) testinin uygulanması, sonuçların yorumlanması ile ilgili uygulama yaptırılması Sınıf-içi Tartışma (5 dk.): Wilcoxon–işaretli sıra sayıları testinin ve Run testinin kullanım alanları, veri bağımsızlığı ve sıralama esasına dayalı testlerin avantajlarını ile ilgili tartışma | Ders Sınıf Dışı Çalışma Tartışmalı Ders |
| 6 | İki Bağımsız Örneklem İçin Testler: Medyan Testi, Mann–Whitney U Testi Sınıf-içi Uygulama (45 dk.): Örnek veri setleri üzerinden Medyan testi ve Mann–Whitney U testinin uygulanması, elde edilen sonuçların yorumlanması ile ilgili uygulama yaptırılması Sınıf-içi Tartışma (5 dk.): İki bağımsız örneklem karşılaştırmalarında parametrik olmayan testlerin kullanım alanları ve Medyan testi ile Mann–Whitney U testi arasındaki farklar ile ilgili tartışma yapılması | Ders Sınıf Dışı Çalışma Tartışmalı Ders |
| 7 | İki Bağımsız Örneklem İçin Testler: İki dağılım parametresinin eşitliği için Mood Testi ve Siegel–Tukey Testi Sınıf-içi Uygulama (45 dk.): Örnek veri setleri üzerinden Mood testi ve Siegel–Tukey testinin uygulanması, elde edilen sonuçların yorumlanması ile ilgili uygulama yaptırılması Sınıf-içi Tartışma (5 dk.): İki dağılım parametresinin eşitliği ile ilgili testler ve kullanım alanları ile ilgili tartışma yapılması | Ders Sınıf Dışı Çalışma Tartışmalı Ders |
| 8 | İki Bağımlı Örneklem İçin Testler: İşaret Testi, Wilcoxon İşaretli Sıra Sayıları Testi, McNemar Testi. Sınıf-içi Uygulama (45 dk.): Örnek veri setleri üzerinden İşaret testi, Wilcoxon İşaretli Sıra Sayıları testi ve McNemar testinin uygulanması, elde edilen sonuçların yorumlanması ile ilgili uygulama yaptırılması. Sınıf-içi Tartışma (5 dk.): İki bağımlı örneklem için kullanılan testlerin varsayımları, kullanım alanları ve birbirlerine göre avantaj/dezavantajları ile ilgili tartışma | Ders Sınıf Dışı Çalışma Tartışmalı Ders |
| 9 | Bağımsızlık ve Homojenlik İçin Ki-kare Testleri: İki kategorik değişkenin bağımsızlığının test edilmesi ve farklı örneklemlerden elde edilen kategorik veri dağılımlarının karşılaştırılması. Sınıf-içi Uygulama (45 dk.): Bağımsızlık testi ve homojenlik testi ile ilgili uygulama yaptırılması. Sınıf-içi Tartışma (5 dk.): Bağımsızlık ve homojenlik testlerinin benzerlikleri, farklılıkları ve uygulama alanları ile ilgili tartışma yapılması. | Ders Sınıf Dışı Çalışma Tartışmalı Ders |
| 10 | K Bağımsız Örneklem İçin Testler: Kruskal–Wallis H testi ve çoklu karşılaştırmalar. Sınıf-içi Uygulama (45 dk.): Örnek veri setleri üzerinden Kruskal–Wallis H testinin uygulanması ve çoklu karşılaştırma yöntemleri ile ilgili uygulama yaptırılması. | Ders Sınıf Dışı Çalışma Tartışmalı Ders |
| 11 | K Bağımlı Örneklem İçin Testler: Friedman testi ve çoklu karşılaştırmalar. Küçük sınav. Sınıf-içi Uygulama (45 dk.): Friedman testinin uygulanması ve çoklu karşılaştırma teknikleri ile ilgili uygulama yaptırılması. | Ders Sınıf Dışı Çalışma Tartışmalı Ders |
| 12 | K Bağımlı Örneklem İçin Testler: Cochran Q testi. Sınıf-içi Uygulama (45 dk.): Cochran Q testinin uygulanması ve sonuçların yorumlanması ile ilgili uygulama yaptırılması. Sınıf-içi Tartışma (5 dk.): Cochran Q testinin kullanım alanları ve parametrik olmayan eşdeğerleri ile ilgili tartışma yapılması. | Ders Sınıf Dışı Çalışma Tartışmalı Ders |
| 13 | İlişki Katsayıları: Spearman sıra korelasyon katsayısı; Kendall ilişki katsayısı. Sınıf-içi Uygulama (45 dk.): Örnek veri setleri üzerinden Spearman ve Kendall korelasyon katsayılarının hesaplanması ve yorumlanması ile ilgili uygulama yaptırılması. | Ders Sınıf Dışı Çalışma Tartışmalı Ders |
| 14 | Genel tekrar ve uygulama. Sınıf-içi Uygulama (45 dk.): Dönem boyunca işlenen konulara ilişkin farklı veri setleri üzerinden parametrik olmayan testlerin uygulanması ve sonuçların yorumlanması ile ilgili genel uygulama yaptırılması. | Ders Sınıf Dışı Çalışma Tartışmalı Ders |
| Ders Öğrenme Çıktısı | Ölçme Değerlendirme | Öğretim Metodu | Öğrenme Faaliyeti |
| Veri tipleri ve ölçek türleri gibi temel istatistiksel kavramların özelliklerini açıklayabileceklerdir. | Yazılı Sınav Ödev / Proje | Ders Sınıf Dışı Çalışma Tartışmalı Ders | Dinleme ve anlamlandırma Araştırma – yaşam boyu öğrenme, yazma, okuma, Bilişim Dinleme ve anlamlandırma, gözlem/durumları işleme, eleştirel düşünme, soru geliştirme |
| Parametrik ve parametrik olmayan yöntemler arasındaki farkları ve bu yöntemlerin uygun kullanım koşullarını belirleyebileceklerdir. | Yazılı Sınav Ödev / Proje | Ders Sınıf Dışı Çalışma Tartışmalı Ders | Dinleme ve anlamlandırma Araştırma – yaşam boyu öğrenme, yazma, okuma, Bilişim Dinleme ve anlamlandırma, gözlem/durumları işleme, eleştirel düşünme, soru geliştirme |
| Parametrik olmayan testleri tek örneklem, iki örneklem ve ikiden fazla örneklem başlıkları altında sınıflandırabileceklerdir. | Yazılı Sınav Ödev / Proje | Ders Sınıf Dışı Çalışma Tartışmalı Ders | Dinleme ve anlamlandırma Araştırma – yaşam boyu öğrenme, yazma, okuma, Bilişim Dinleme ve anlamlandırma, gözlem/durumları işleme, eleştirel düşünme, soru geliştirme |
| Parametrik olmayan testleri bağımlı ve bağımsız örneklemler için ayırt edebileceklerdir. | Yazılı Sınav Ödev / Proje | Ders Sınıf Dışı Çalışma Tartışmalı Ders | Dinleme ve anlamlandırma Araştırma – yaşam boyu öğrenme, yazma, okuma, Bilişim Dinleme ve anlamlandırma, gözlem/durumları işleme, eleştirel düşünme, soru geliştirme |
| Verilen veri setine uygun parametrik olmayan testleri uygulayabileceklerdir. | Yazılı Sınav Ödev / Proje | Ders Sınıf Dışı Çalışma Tartışmalı Ders | Dinleme ve anlamlandırma Araştırma – yaşam boyu öğrenme, yazma, okuma, Bilişim Dinleme ve anlamlandırma, gözlem/durumları işleme, eleştirel düşünme, soru geliştirme |
DERS ÖĞRENME ÇIKTISI |
PÇ | PÇ | PÇ | PÇ | PÇ | PÇ | PÇ | PÇ | PÇ | PÇ | PÇ |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Ortalama Değer | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - |
