| Ders Adı | Kodu | Yarıyıl | T+U Saat | AKTS | |
| Çağdaş Arap Edebiyatı | İLH341 | 5 | 2 + 0 | 3,0 |
| Birim Bölüm | İLAHİYAT |
| Derece Seviye | Lisans - Seçmeli - Türkçe |
| Dersin Verilişi | Yüz yüze |
| EBS Koordinatörü | Prof. Dr. Adnan ARSLAN (Yıl: 2026-2027) |
| Ders Veren | |
| Amaç |
Dersin amacı; 19. yüzyıl Nahda (Rönesans/Uyanış) hareketiyle başlayan modernleşme sürecinden günümüze kadar uzanan modern ve çağdaş Arap edebiyatının tarihsel, düşünsel ve estetik gelişimini tanıtmaktır. Öğrencilerin modern edebî türlerin (roman, hikâye, tiyatro, serbest şiir) doğuşunu ve dönüşümünü kavramalarını; dönemin öne çıkan yazar ve şairlerinin dinî, felsefi, toplumsal ve siyasi meseleleri ele alan seçkin metinlerini edebi tahlil ve eleştirel okuma yöntemleriyle incelemelerini sağlamayı hedefler. |
| Ders İçeriği |
Bu ders; 19. yüzyıl Nahda hareketiyle başlayan modernleşme sürecinden günümüze kadar uzanan modern ve çağdaş Arap edebiyatının tarihsel, düşünsel ve edebi gelişimini kapsar. Klasik gelenekten modern türlere geçiş; modern şiir akımları (İhyâ/Klasisizm, Romantizm, Mehcer edebiyatı ve Serbest Şiir); modern Arap romanı, kısa hikâye ve tiyatronun doğuşu ve evrimi incelenir. Ders boyunca kimlik, sömürgecilik, gelenek-modernite çatışması, dinî ve felsefi arayışlar ile Filistin direniş edebiyatı gibi temalar, dönemin önde gelen yazar ve şairlerinin (Necib Mahfuz, Tevfik el-Hakim, Cibran Halil Cibran, Mahmud Derviş, Nazik el-Melaike, Gassan Kenefani vb.) seçilmiş metinleri üzerinden tahlil edilir. |
| Ders Kaynakları |
. Kenan Demirayak – Çağdaş Arap Edebiyatı Tarihi
Şevkî Dayf – Târîhu’l-Edebi’l-Arabî: el-Asru’l-İslâmî / el-Asru’l-Hadîs (Arap Dünyasında: el-Fenn ve Mezâhibuhu fi'ş-Şi'ri'l-Muâsır / el-Edebu'l-Arabiyyu'l-Muâsır fî Mısr) |
| Yarıyıl İçi Çalışmalar | Katkı Yüzdesi (%) |
| Bu bilgi girilmemiştir. | |
| Toplam | 0 |
| Yarıyıl Sonu Çalışmalar | Katkı Yüzdesi (%) |
| Bu bilgi girilmemiştir. | |
| Toplam | %0 |
| Yarıyıl İçinin Başarıya Oranı | %0 |
| Yarıyıl Sonu Çalışmalar | %0 |
| Toplam | %0 |
| Kategori | Ders İlişki Yüzdeleri (%) |
|
Aktarılabilir Beceri Dersleri
|
0
|
|
Beşeri, İletişim ve Yönetim Becerileri Dersleri
|
0
|
|
Destek Dersleri
|
0
|
|
Ek Dersler
|
0
|
|
Kategori
|
0
|
|
Mesleki Seçmeli Dersler
|
0
|
|
Temel Meslek Dersleri
|
0
|
|
Uygulama Dersleri
|
0
|
|
Uzmanlık / Alan Dersleri
|
0
|
|
Yetkinlik Tamamlayıcı Ders
|
0
|
| Ders İş Yükü | Öğretim Metotlar / Öğretim Metodu | Süresi (Saat) | Sayısı | Toplam İş Yükü (Saat) |
| Toplam İş Yükü (Saat) | 0 | |||
| AKTS = Toplam İş Yükü (Saat) / 25.5 (s) | 0 | |||
| AKTS | 3,0 | |||
| Hafta | Konu | Öğretim Metodu |
|---|---|---|
| 1 | Giriş ve Nahda Dönemi: 19. yüzyıl uyanış hareketi (en-Nahda), Batı ile karşılaşma, tercüme faaliyetleri, matbaanın etkisi ve basın-yayın hayatının doğuşu. | Ders |
| 2 | Geleneksel Şiirde Yenileşme (İhyâ / Neoklasisizm): Klasik kaside formunun yeniden canlandırılması, dili arındırma çabaları; Mahmud Sami el-Bârûdî ve Ahmed Şevki (Emîru'ş-Şuarâ). | Ders |
| 3 | Romantizm ve Dîvân Ekolü: Şiirde bireysellik, duygu ve doğa teması; el-Akkâd, İbrahim el-Mâzinî ve Abdurrahman Şükrî'nin klasik nazma getirdiği eleştiriler. | Ders |
| 4 | Mehcer (Göç) Edebiyatı: Kuzey ve Güney Amerika'ya göç eden Arap şairler; er-Râbıtatü’l-Kalemiyye, insan ve vatan sevgisi, tasavvufi arayışlar; Cibran Halil Cibran ve Mihail Nuayme. | Ders |
| 5 | Serbest Şiir Hareketi (Şi'ru'l-Hurr): Klasik aruz kalıplarının kırılması, çağdaş imge ve ritim; Bedir Şâkir es-Seyyâb ve Nâzik el-Melâike'nin kurucu şiirleri üzerinden metin tahlili. | Ders |
| 6 | Modern Kısa Hikâyenin Doğuşu ve Evrimi: Makame türünden modern öyküye geçiş; Mahmud Teymur, Yusuf İdris ve çağdaş Arap öykücülüğünde sosyal gerçekçilik ve halk dili tahlilleri. | Ders |
| 7 | Modern Arap Romanının Doğuşu: İlk roman denemeleri; Muhammed Hüseyin Heykel'in Zeyneb romanı, köy-kent gerilimi, kadın ve modernleşme meseleleri. | Ders |
| 8 | Arap Romanının Zirvesi ve Necib Mahfuz: Gerçekçilikten sembolizme Mahfuz'un edebî evreleri; Kahire Üçlemesi ve Evlâdü Hâratinâ (Cebelâvi Sokağının Çocukları) ekseninde din, ahlak ve varoluş tahlili. | Ders |
| 9 | Filistin Direniş Edebiyatı: Toprak, sürgün, mülteci kampları ve kimlik; Gassan Kenefânî (Güneşteki Adamlar / Ricalün fi'ş-Şems) ve metin çözümlemesi. | Ders |
| 10 | Direniş Şiiri ve Sembolizm: Vatan, kayıp, estetik ve hafıza; Mahmud Derviş ve Semîh el-Kâsım'ın şiirlerinde mitoloji, kutsal metin göndermeleri ve direniş retoriği. | Ders |
| 11 | Modern Arap Tiyatrosunun Doğuşu ve Gelişimi: Mârûn en-Nakkâş'tan Tevfik el-Hakîm'e düşünce tiyatrosu (el-Mesrahu'z-Zihnî); Ehlü'l-Kehf (Mağara Arkadaşları) üzerinden dinî anlatının tiyatroya aktarımı. | Ders |
| 12 | Kadın Yazarlar ve Feminist Söylem: Arap edebiyatında kadın kimliği, gelenek eleştirisi, ataerkil yapı ve beden politikaları; Nevâl es-Sa'dâvî ve Fedvâ Tûkân'ın eserleri üzerinden okumalar. | Ders |
| 13 | Çağdaş Arap Edebiyatında Din, Kimlik ve Varoluşsal Arayışlar: Tasavvufi imgelerin çağdaş şiir ve romanda yeniden üretimi; dindarlık, yabancılaşma ve sekülerleşme geriliminin edebî tahlili. | Ders |
| 14 | Dönem Sonu Değerlendirmesi ve Karşılaştırmalı Edebi Tahlil: Çağdaş Arap edebiyatı metinlerinden seçkilerin Türkçeye çevirisi, üslup incelemesi ve genel dönem özeti. | Ders |
| Ders Öğrenme Çıktısı | Ölçme Değerlendirme | Öğretim Metodu | Öğrenme Faaliyeti |
| 19. yüzyıl Nahda hareketinden günümüze modern Arap edebiyatının tarihsel gelişimini, öne çıkan edebî akımları ve yeni türlerin (roman, tiyatro, serbest şiir vb.) doğuşunu açıklar. | Yazılı Sınav | Ders | Dinleme ve anlamlandırma |
| Çağdaş Arap edebiyatının önde gelen şair ve yazarlarına ait orijinal metinleri; dinî, felsefi, toplumsal ve siyasi bağlamları göz önünde bulundurarak edebî ve retorik açıdan tahlil eder. | Yazılı Sınav | Ders | Dinleme ve anlamlandırma |
DERS ÖĞRENME ÇIKTISI |
PÇ | PÇ | PÇ | PÇ | PÇ | PÇ | PÇ | PÇ | PÇ | PÇ |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Ortalama Değer | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - |
