TAR433 - Cumhuriyet Dönemi Sosyo-Kültürel Tarihi

BİLECİK ŞEYH EDEBALİ ÜNİVERSİTESİ

İNSAN VE TOPLUM BİLİMLERİ FAKÜLTESİ

TARİH

(2022 - 2023) Ders Bilgi Formu

Ders Adı	Kodu	Yarıyıl	T+U Saat	AKTS	Z / S
Cumhuriyet Dönemi Sosyo-Kültürel Tarihi	TAR433	7	3 + 0	5,0	Seçmeli

Birim Bölüm	Tarih - Lisans (Yüz yüze)
Amaç	Bu dersin temel amacı, Cumhuriyet’in ilanından günümüze kadar Türkiye’de yaşanan toplumsal dönüşümleri, kültürel değişimleri ve kimlik inşası süreçlerini tarihsel bir perspektifle analiz etmektir. Müfredat kapsamında, erken Cumhuriyet döneminin modernleşme projeleri, harf inkılabı, kılık-kıyafet düzenlemeleri ve yeni ulus-devletin kültürel temelleri derinlemesine incelenir. Öğrencilerin; köyden kente göç, sanayileşme ve şehirleşmenin yarattığı sosyolojik değişimler ile popüler kültürün gelişimi arasındaki bağı kavramaları hedeflenir. Ayrıca, eğitim sistemindeki reformlar, kadının toplumsal statüsündeki dönüşüm ve Türkiye’nin küreselleşme sürecindeki kültürel etkileşimleri eleştirel bir bakışla ele alınır. Son olarak ders, öğrencilere Türk toplumunun gündelik yaşam pratiklerini ve zihniyet değişimlerini bilimsel yöntemlerle değerlendirerek, modern Türkiye’nin sosyo-kültürel mirasını yorumlama yetkinliği kazandırmayı amaçlamaktadır.
Ders İçeriği	Türkiye Cumhuriyeti, İstiklal Harbi’nin imkansızlıklar içinden zaferle çıkan azmiyle, kuruluşundan itibaren Türk milletini muasır medeniyetler seviyesine çıkarma vizyonunu bir devlet politikası haline getirmiş; Osmanlı İmparatorluğu’ndan tevarüs eden kurumsal tecrübeyi tamamen tasfiye etmek yerine, bu köklü birikimi Cumhuriyet’in dinamik ve laik değerleriyle yeniden yorumlayarak toplumsal bir rönesans başlatmıştır. Cumhuriyet’in ilanıyla ivme kazanan inkılaplar dizisi, toplumsal yapının genetik kodlarını çağdaş dünyaya uyumlu hale getiren bir motor güç işlevi görmüş; özellikle 1926 Türk Medeni Kanunu’nun kabulüyle kadının hukuki ve sosyal statüsü güvence altına alınırken, Soyadı Kanunu ve Kılık-Kıyafet düzenlemeleriyle imtiyazsız, sınıfsız ve modern bir vatandaş kimliği inşa edilmiştir. Eğitim alanında gerçekleştirilen devrim niteliğindeki atılımlar, Tevhid-i Tedrisat Kanunu ile öğretim birliğini sağlarken, 1928 Harf İnkılabı’nın sunduğu fonetik kolaylık ve Millet Mektepleri aracılığıyla okuma-yazma seferberliği başlatılmış, 1933 Üniversite Reformu ile de yükseköğretim evrensel bilimsel kriterlere göre yeniden yapılandırılarak ülkenin entelektüel geleceği teminat altına alınmıştır. Modernleşmenin etkisiyle Batılı hayat tarzının ve rasyonel düşünce kalıplarının gündelik yaşama nüfuz etmesi, zaman zaman geleneksel alışkanlıklarla çatışsa da, devletin kararlı ve istikrarlı politikalarıyla bu değişim toplumsal tabana yayılmış; Güzel Sanatlar Akademisi ve devlet konservatuarlarının açılmasıyla birlikte müzik, heykel ve sinema gibi alanlarda Osmanlı estetik mirası üzerine evrensel teknikler eklenerek Türk sanatı küresel bir nitelik kazanmıştır. Ekonomik kalkınma modelinde ise, 1923 İzmir İktisat Kongresi ile temelleri atılan ve 1930’lu yıllarda Devletçilik ilkesiyle ete kemiğe bürünün sanayileşme hamlesi, yurdun dört bir yanında açılan şeker, dokuma ve demir-çelik fabrikalarıyla dışa bağımlılığı kırmış; eş zamanlı olarak sportif faaliyetlerin de Türk Terbiye-i Bedeniye Cemiyeti gibi kurumlarla devlet himayesine alınması, Türk sporcularının uluslararası arenalarda bayrağımızı dalgalandırmasını sağlamıştır. Devletin sanatçıya, sporcuya ve bilim insanına sağladığı maddi ve manevi teşvikler, bir yandan Türkiye’nin çağdaş ve ilerici yüzünü dünyaya tanıtırken, diğer yandan Halkevleri gibi kurumlar vasıtasıyla yerel kültürün ve halk sanatlarının derlenip korunmasına imkan tanıyarak modernleşme ile gelenek arasında sağlam bir köprü kurmuştur. Şeyh Edebali’nin "İnsanı yaşat ki devlet yaşasın" düsturunu Cumhuriyet’in halkçılık ilkesiyle birleştiren Türkiye, Osmanlı’dan devraldığı çok kültürlü ve zengin toplumsal dokuyu, milli kimlik ve laiklik harcıyla bir arada tutmayı başararak, tarihsel süreklilikten kopmadan küresel değişimlere eklemlenen özgün ve ilham verici bir kalkınma örneği sergilemeye devam etmektedir.
Ders Veren	Selma GÖKTÜRK ÇETİNKAYA
EBS Koordinatörü	Selma GÖKTÜRK ÇETİNKAYA

Hafta	Konu
1	Atatürk Döneminde Sosyo-Kültürel Dinamikler
2	Atatürk Döneminde Eğitim, Sağlık, Sanat
3	II. Dünya Savaşı döneminde ekonomik sıkıntılar
4	II. Dünya Savaşı Döneminin Sosyo-Kültürel Gelişmeleri
5	Demokrat Parti Döneminde Sosyal Gelişmeler
6	Demokrat Parti Döneminde Eğitim, Sağlık, Sanat, Ekonomi
7	Askeri Vesayet Döneminde Sosyal Hayat
8	1961 Anayasası ve Sosyal Hayata Etkisi
9	1961-1971 arası dönemde sosyal ve kültürel yaşam
10	1971-1980 arasında yaşanan sosyal gelişmeler
11	1980 ve sosyo-kültürel yapıya etkisi
12	1980-1990 arasında sosyal hayatın dinamikleri
13	Doksanlı yıllarda Türkiye’de sosyo-kültürel gelişmeler
14	Doksanlı yıllarda Türkiye’de eğitim, sağlık, ekonomi

Program Çıktıları
1	Tarih alanında edindiği kuramsal ve uygulamalı bilgi birikimini; tarihsel olay, süreç ve olguları analiz etme, yorumlama ve anlamlandırma süreçlerinde etkin biçimde kullanır.
2	Tarihsel sorunları saptar, analiz eder ve uygun araştırma yöntemlerini kullanarak kanıta dayalı çözümler/açıklamalar geliştirir; süreç yönetiminde eleştirel analiz ve sentez yetkinliği sergiler.
3	Tarihsel sistemleri, kurumları ve süreçleri analiz eder; çağdaş Tarih yazıcılığı yöntemleri ve kaynak tenkidi vasıtasıyla tarihsel sorunsallara yönelik bilimsel açıklamalar/çözümler geliştirir.
4	Tarih disiplini dışındaki pedagoji, felsefe, sanat ve sosyal bilimlerin (siyaset, sosyoloji vb.) sunduğu kuramsal bilgileri tarihsel analiz süreçlerine entegre eder.
5	Tarih araştırmalarında; dijital beşeri bilimler araçlarını, dijital arşivleri ve veri tabanlarını etkin bir şekilde kullanır; araştırma süreçlerinde bilişim teknolojilerinden yararlanarak verileri dijital ortamda analiz eder.
6	Tarihsel bir araştırmayı bağımsız olarak tasarlar; birincil ve ikincil kaynaklardan veri toplar, analiz eder, yorumlar ve sonuçlarını bilimsel etik kurallara uygun biçimde raporlar ve sunar.
7	Bireysel ve disiplinler arası ekip çalışmalarında etkin rol alır; tarihsel sorunsallara yönelik tartışmalarda bilimsel etik çerçevesinde iş birliği yapar ve ortak projelerde sorumluluk üstlenir.
8	Türkçe’yi ve Osmanlı Türkçesi’ni yazılı ve sözlü olarak etkin ve akademik düzeyde kullanır; en az bir yabancı dilde Tarih literatürünü takip edebilecek düzeyde iletişim kurar.
9	Yaşam boyu öğrenme bilinciyle; Tarih disiplini ve ilgili alanlardaki bilimsel gelişmeleri takip eder, yeni bilgi kaynaklarına erişim sağlar ve mesleki yetkinliklerini sürekli günceller.
10	Tarih yazıcılığı ve mesleki uygulamalarda etik ilkeleri içselleştirir; bilimsel dürüstlük, nesnellik ve toplumsal sorumluluk bilinciyle hareket eder.
11	Tarihsel olay ve uygulamaların evrensel, toplumsal, kültürel, ekonomik ve hukuksal boyutlarını değerlendirir; çevre, sürdürülebilirlik ve insan hakları gibi küresel meselelere tarihsel derinlik ve perspektif kazandırarak çözüm süreçlerine katkı sağlar.

Ders Öğrenme Çıktısı - Program Çıktıları (1 -5 Puan Aralığı)

Ders Öğrenme Çıktısı	PÇ 1	PÇ 2	PÇ 3	PÇ 4	PÇ 5	PÇ 6	PÇ 7	PÇ 8	PÇ 9	PÇ 10	PÇ 11
Türk toplumunun kültürel ve sosyal gelişim evrelerini inceler.	-	-	-	-	-	-	-	-	-	-	-
Sosyo-kültürel değişimin ülke gelişimine etkilerini analiz eder.	-	-	-	-	-	-	-	-	-	-	-
Ortalama Değer	-	-	-	-	-	-	-	-	-	-	-

https://ebs.bilecik.edu.tr/pdf/dersbilgigetir/251464