| Ders Adı | Kodu | Yarıyıl | T+U Saat | AKTS | |
| Osmanlı Tarihi (1574-1774) | TAR304 | 6 | 3 + 0 | 6,0 |
| Birim Bölüm | TARİH |
| Derece Seviye | Lisans - Zorunlu - Türkçe |
| Dersin Verilişi | Örgün ve yüz yüze |
| EBS Koordinatörü | Dr. Öğr. Üyesi Cem GÖRÜR (Yıl: 2024 - 2025) |
| Ders Veren | Dr. Öğr. Üyesi Cem GÖRÜR |
| Amaç |
Bu dersin amacı, Osmanlı İmparatorluğu’nun 1574–1774 yılları arasındaki tarihsel sürecini çok yönlü biçimde analiz etmektir. Öğrencilerin, III. Murad’dan I. Abdülhamid’e kadar uzanan padişahlar döneminde gerçekleşen siyasal, askeri, idari ve sosyal dönüşümleri kavramaları hedeflenmektedir. 17. yüzyıldaki duraklama, isyanlar, saray entrikaları ve merkez-taşra ilişkileri detaylı biçimde incelenecektir. Aynı zamanda bu dönemin Avrupa’daki gelişmelerle olan karşılıklı etkileşimi vurgulanacaktır. Osmanlı’nın klasik dönemden çıkışı, reform arayışları ve modernleşme yönelimleri tartışılacaktır. Öğrenciler, arşiv belgeleri, kronikler, seyahatnameler ve diplomatik raporlar üzerinden dönemsel çözümlemeler yapmayı öğreneceklerdir. İktisadi yapının bozulması, mali krizler ve askeri dönüşümler üzerinde durulacaktır. Ayrıca ilmiyeye, ulemaya ve eğitim sistemine ilişkin gelişmeler de ele alınacaktır. Öğrencilerden bu dönemi hem iç dinamikleriyle hem de dış ilişkileriyle değerlendirmeleri beklenmektedir. Böylece Osmanlı tarihinin "Klasik-sonrası" evresine dair analitik bir bakış kazanmaları amaçlanmaktadır. |
| Ders İçeriği |
Bu derste, III. Murad döneminden başlayarak I. Abdülhamid dönemine kadar uzanan süreç ele alınacaktır. 17. yüzyıldaki iç isyanlar, Celali hareketleri ve saray entrikaları detaylı şekilde incelenecektir. Osmanlı’nın Avrupa’daki gelişmeler karşısındaki tepkileri, savaşlar ve diplomatik ilişkiler bağlamında değerlendirilecektir. Bu dönemdeki ekonomik bozulmalar, vergi düzenlemeleri ve mali krizler üzerinde durulacaktır. Yeniçeri Ocağı’nın yapısı ve ordudaki dönüşümler tartışılacaktır. Taşra teşkilatındaki değişimler ve merkez-taşra ilişkileri analiz edilecektir. Ayrıca, ulema sınıfı, eğitim kurumları ve toplumsal yapıdaki dönüşümler ele alınacaktır. Ders kapsamında özgün kaynaklara dayalı dönemsel çözümleme ve yorumlama becerileri kazandırılacaktır. |
| Ders Kaynakları |
İslam Ansiklopedisi, MEB Yayınları
İslam Ansiklopedisi, TDV Yayınları https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/ https://dergipark.org.tr/tr/ https://www.devletarsivleri.gov.tr/ Erhan Afyoncu, Sorularla Osmanlı Tarihi, İstanbul 2010. N. Jorga, Osmanlı İmparatorluğu Tarihi, c. 3-4, İstanbul 2005. Uzunçarşılı, İsmail H., Osmanlı Tarihi, c. III/2-1-2, İstanbul 1984 Erhan Afyoncu – Osmanlı'da İsyanlar ve Darbeler |
| Açıldığı Öğretim Yılı | 2018 - 2019 2019 - 2020 2020 - 2021 2021 - 2022 2022 - 2023 2023-2024 2024 - 2025 2025 - 2026 |
| Yarıyıl İçi Çalışmalar | Katkı Yüzdesi (%) |
| Ara Sınav 1 | 40 |
| Ödev (Sunum) | 10 |
| Toplam | 50 |
| Yarıyıl Sonu Çalışmalar | Katkı Yüzdesi (%) |
| Final | %50 |
| Toplam | %50 |
| Yarıyıl İçinin Başarıya Oranı | %50 |
| Yarıyıl Sonu Çalışmalar | %50 |
| Toplam | %100 |
| Kategori | Ders İlişki Yüzdeleri (%) |
|
Aktarılabilir Beceri Dersleri
|
30
|
|
Beşeri, İletişim ve Yönetim Becerileri Dersleri
|
30
|
|
Destek Dersleri
|
0
|
|
Ek Dersler
|
0
|
|
Kategori
|
0
|
|
Mesleki Seçmeli Dersler
|
0
|
|
Temel Meslek Dersleri
|
40
|
|
Uygulama Dersleri
|
0
|
|
Uzmanlık / Alan Dersleri
|
0
|
|
Yetkinlik Tamamlayıcı Ders
|
0
|
| Ders İş Yükü | Öğretim Metotlar / Öğretim Metodu | Süresi (Saat) | Sayısı | Toplam İş Yükü (Saat) |
| Önceden planlanmış özel beceriler | Özel Destek / Yapısal Örnekler | 14 | 2 | 28 |
| Araştırma – yaşam boyu öğrenme, yazma, okuma, Bilişim | Sınıf Dışı Çalışma | 14 | 3 | 42 |
| Dinleme ve anlamlandırma | Ders | 13 | 3 | 39 |
| Dinleme ve anlamlandırma, gözlem/durumları işleme, eleştirel düşünme, soru geliştirme | Tartışmalı Ders | 12 | 2 | 24 |
| Önceden planlanmış özel beceriler | Vaka Çalışması | 12 | 1 | 12 |
| Final | Final | 1 | 1 | 1 |
| Ara Sınav 1 | Ara Sınav 1 | 1 | 1 | 1 |
| Ödev 1 | Ödev 1 | 1 | 1 | 1 |
| Toplam İş Yükü (Saat) | 148 | |||
| AKTS = Toplam İş Yükü (Saat) / 25.5 (s) | 5,80 | |||
| AKTS | 6,0 | |||
| Hafta | Konu | Öğretim Metodu |
|---|---|---|
| 1 | II. Selim dönemi ve onun zamanındaki politik olaylar | Ders |
| 2 | III. Murad dönemi ve onun zamanındaki politik olaylar | Ders |
| 3 | III. Murad zamanı Osmanlı ve Avusturya III. Murad zamanı Osmanlı ve Avusturya III. Murad zamanı Osmanlı ve Avusturya III. Murad zamanı Osmanlı ve Avusturya III. Murad zamanı Osmanlı ve Avusturya | Ders |
| 4 | Osmanlı ve Avrupa'nın mali vaziyeti ve I. Ahmedin tahta çıkışı | Ders |
| 5 | II. Osman dönemi ve onun zamanındaki politik olaylar | Ders |
| 6 | Abaza Mehmed Paşa isyanı ve I. Mustafa | Ders |
| 7 | Osmanlı taşra isyanları | Ders |
| 8 | Vize Sınavı | Ders |
| 9 | IV. Murad zamanı ve Anadolu isyanı | Ders |
| 10 | Osmanlı İmparatorlu ve İran arasındaki savaşlar | Ders |
| 11 | Kasr-ı Şirin Antlaşması ve etkileri | Ders |
| 12 | Deli Hüseyin Paşa ve onun Girid komutanlığı | Ders |
| 13 | Köprülü devri olayları | Ders |
| 14 | III. Ahmed dönemi politik gelişmeler | Ders |
| 15 | I. Mahmud, III. Osman ve IIII. Mustafa dönemleri politik gelişmeleri | Ders |
| 16 | Final Sınavı | Ders |
| Ders Öğrenme Çıktısı | Ölçme Değerlendirme | Öğretim Metodu | Öğrenme Faaliyeti |
| 574–1774 yılları arasındaki Osmanlı siyasi tarihini ana hatlarıyla açıklar. | Yazılı Sınav Sözlü Sınav Ödev / Proje | Vaka Çalışması Beyin Fırtınası Seminer | Önceden planlanmış özel beceriler Dinleme ve anlamlandırma, gözlem/durumları işleme, eleştirel düşünme, soru geliştirme, takım çalışması Araştırma – yaşam boyu öğrenme, yazma, okuma, Bilişim, Dinleme ve anlamlandırma, yönetsel beceriler |
| 17. ve 18. yüzyıllarda Osmanlı toplum yapısında meydana gelen ekonomik, sosyal ve kültürel dönüşümleri analiz eder. | Yazılı Sınav Sözlü Sınav Ödev / Proje | Vaka Çalışması Seminer Grup Çalışması | Önceden planlanmış özel beceriler Araştırma – yaşam boyu öğrenme, yazma, okuma, Bilişim, Dinleme ve anlamlandırma, yönetsel beceriler Araştırma – yaşam boyu öğrenme, yazma, okuma, Bilişim, eleştirel düşünme, soru geliştirme, yönetsel beceriler, takım çalışması |
| Osmanlı’nın Avrupa devletleriyle olan diplomatik ve askerî ilişkilerini tarihsel bağlamda değerlendirir. | Yazılı Sınav Sözlü Sınav Ödev / Proje | Vaka Çalışması Beyin Fırtınası Seminer | Önceden planlanmış özel beceriler Dinleme ve anlamlandırma, gözlem/durumları işleme, eleştirel düşünme, soru geliştirme, takım çalışması Araştırma – yaşam boyu öğrenme, yazma, okuma, Bilişim, Dinleme ve anlamlandırma, yönetsel beceriler |
| Dönemin kaynaklarını (kronikler, arşiv belgeleri, seyahatnameler vb.) kullanarak özgün yorumlar geliştirir. | Yazılı Sınav Sözlü Sınav Ödev / Proje | Vaka Çalışması Seminer Grup Çalışması | Önceden planlanmış özel beceriler Araştırma – yaşam boyu öğrenme, yazma, okuma, Bilişim, Dinleme ve anlamlandırma, yönetsel beceriler Araştırma – yaşam boyu öğrenme, yazma, okuma, Bilişim, eleştirel düşünme, soru geliştirme, yönetsel beceriler, takım çalışması |
| Osmanlı’nın klasik dönem sonrası dönüşümünü merkez-taşra ilişkileri, yönetim reformları ve toplumsal dinamikler açısından karşılaştırmalı olarak tartışır. | Yazılı Sınav Sözlü Sınav Ödev / Proje | Vaka Çalışması Seminer Sözlü | Önceden planlanmış özel beceriler Araştırma – yaşam boyu öğrenme, yazma, okuma, Bilişim, Dinleme ve anlamlandırma, yönetsel beceriler Araştırma – yaşam boyu öğrenme, durumları işleme, soru geliştirme, yorumlama, sunum |
DERS ÖĞRENME ÇIKTISI |
PÇ | PÇ | PÇ | PÇ | PÇ | PÇ | PÇ | PÇ | PÇ | PÇ | PÇ |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 574–1774 yılları arasındaki Osmanlı siyasi tarihini ana hatlarıyla açıklar. | 4 | 4 | 5 | 5 | 4 | 4 | 4 | 5 | 5 | 5 | 4 | ;
| 17. ve 18. yüzyıllarda Osmanlı toplum yapısında meydana gelen ekonomik, sosyal ve kültürel dönüşümleri analiz eder. | 3 | 5 | 4 | 3 | 4 | 5 | 5 | 4 | 3 | 5 | 4 | ;
| Osmanlı’nın Avrupa devletleriyle olan diplomatik ve askerî ilişkilerini tarihsel bağlamda değerlendirir. | 5 | 4 | 4 | 4 | 4 | 5 | 5 | 4 | 4 | 4 | 5 | ;
| Dönemin kaynaklarını (kronikler, arşiv belgeleri, seyahatnameler vb.) kullanarak özgün yorumlar geliştirir. | 5 | 4 | 4 | 5 | 5 | 5 | 3 | 5 | 4 | 5 | 4 | ;
| Osmanlı’nın klasik dönem sonrası dönüşümünü merkez-taşra ilişkileri, yönetim reformları ve toplumsal dinamikler açısından karşılaştırmalı olarak tartışır. | 3 | 4 | 4 | 3 | 3 | 3 | 4 | 3 | 3 | 3 | 5 | ;
| Ortalama Değer | 4 | 4,2 | 4,2 | 4 | 4 | 4,4 | 4,2 | 4,2 | 3,8 | 4,4 | 4,4 |