| Ders Adı | Kodu | Yarıyıl | T+U Saat | AKTS | |
| Siyasi Düşünce Tarihi | SBK203 | 3 | 3 + 0 | 4,0 |
| Birim Bölüm | SİYASET BİLİMİ VE KAMU YÖNETİMİ |
| Derece Seviye | Lisans - Zorunlu - Türkçe |
| Dersin Verilişi | Yüz yüze |
| EBS Koordinatörü | Doç. Dr. Pınar ÖZDEN CANKARA (Yıl: 2022 - 2023) |
| Ders Veren | Doç. Dr. Pınar ÖZDEN CANKARA |
| Amaç |
Bu dersin amacı, öğrencilere Antik Yunan’dan Rönesans’a uzanan dönemde Batı siyasi düşüncesinin temel kavram, düşünür ve tartışmalarını kavratmaktır. Ders, siyasi düşünce tarihini siyaset düşüncesinin toplumsal tarihi yaklaşımıyla, yani düşünürlerin görüşlerini yaşadıkları dönemin toplumsal, sınıfsal ve ekonomik koşullarıyla birlikte ele alarak anlamayı; kent devletinden feodal düzene, Reform’dan modern devlet düşüncesine uzanan sürecin çağdaş siyaseti anlamadaki önemini kavrayabilmeyi ve düşünürlerin görüşlerini süreklilik ve değişim ekseninde eleştirel biçimde karşılaştırabilmeyi amaçlar. |
| Ders İçeriği |
Derste önce Antik Yunan polisinin toplumsal ve sınıfsal yapısı bağlamında Sofistler, Sokrates, Platon ve Aristoteles’in adalet, yurttaşlık, devlet ve yönetim biçimlerine ilişkin görüşleri ele alınmakta, ardından Roma Cumhuriyeti ve İmparatorluğu’nda Polybios, Cicero ve Seneca’nın karma anayasa ve hukuk anlayışları ile Epikurosçuluk ve Stoacılığın birey ve doğa yasası düşüncesine katkıları incelenmektedir. Hristiyan felsefesinin yükselişinin siyasal düşünceye etkisi Pavlus ve Augustinus üzerinden açıklanmakta; feodal toplumsal ilişkiler bağlamında Padovalı Marsilius, Salisburyli John, Dante ve Ockhamlı William’ın kilise-devlet, ruhani-dünyevi otorite ve egemenlik tartışmalarına ilişkin görüşleri karşılaştırmalı olarak değerlendirilmektedir. Reform dönemine ilişkin olarak Martin Luther, Jean Calvin ve Thomas Münzer’in dinsel otorite, siyasal itaat ve direnme hakkı konusundaki görüşleri toplumsal ve ekonomik arka planıyla birlikte analiz edilmekte; ders, Aquinumlu Thomas’ın skolastik düşünce ve doğal hukuk anlayışı ile Machiavelli’nin modern devlet düşüncesinin başlangıcı olarak değerlendirilen siyaset anlayışının incelenmesiyle sona ermektedir. |
| Ders Kaynakları |
Alaeddin Şenel - Siyasal Düşünceler Tarihi: Tarihöncesinde İlkçağda Ortaçağda ve Yeniçağda Toplum ve Siyasal Düşünüş (Bilim ve Sanat)
Larry Arnhart - Platon’dan Rawls’a Siyasî Düşünce Tarihi (Adres) Mehmet Ali Ağaoğulları (der.) - Sokrates'ten Jakobenlere Batı'da Siyasal Düşünceler (İletişim) Ayferi Göze - Siyasal Düşünceler ve Yönetimler (Beta) Donald G. Tannenbaum - Siyasî Düşünce Tarihi: Filozoflar ve Fikirleri (BB101) Mete Tunçay - Batı'da Siyasal Düşünceler Tarihi – I: Eski ve Orta Çağlar (İstanbul Bilgi Üniversitesi Yayınları) Platon - Devlet Thomas More-Ütopya Thomas Hobbes-Leviathan J.J. Rousseau-Toplum Sözleşmesi |
| Açıldığı Öğretim Yılı | 2014 - 2015 2015 - 2016 2016 - 2017 2017 - 2018 2018 - 2019 2019 - 2020 2020 - 2021 2021 - 2022 2022 - 2023 2023-2024 2024 - 2025 2025 - 2026 2026-2027 |
| Yarıyıl İçi Çalışmalar | Katkı Yüzdesi (%) |
| Ara Sınav 1 | 40 |
| Kısa Sınav 1 | 10 |
| Toplam | 50 |
| Yarıyıl Sonu Çalışmalar | Katkı Yüzdesi (%) |
| Final | %50 |
| Toplam | %50 |
| Yarıyıl İçinin Başarıya Oranı | %50 |
| Yarıyıl Sonu Çalışmalar | %50 |
| Toplam | %100 |
| Kategori | Ders İlişki Yüzdeleri (%) |
|
Aktarılabilir Beceri Dersleri
|
0
|
|
Beşeri, İletişim ve Yönetim Becerileri Dersleri
|
0
|
|
Destek Dersleri
|
0
|
|
Ek Dersler
|
0
|
|
Kategori
|
0
|
|
Mesleki Seçmeli Dersler
|
0
|
|
Temel Meslek Dersleri
|
100
|
|
Uygulama Dersleri
|
0
|
|
Uzmanlık / Alan Dersleri
|
0
|
|
Yetkinlik Tamamlayıcı Ders
|
0
|
| Ders İş Yükü | Öğretim Metotlar / Öğretim Metodu | Süresi (Saat) | Sayısı | Toplam İş Yükü (Saat) |
| Dinleme ve anlamlandırma | Ders | 3 | 14 | 42 |
| Dinleme ve anlamlandırma, gözlem/durumları işleme, eleştirel düşünme, soru geliştirme, takım çalışması | Beyin Fırtınası | 1 | 4 | 4 |
| Dinleme ve anlamlandırma, gözlem/durumları işleme, eleştirel düşünme, soru geliştirme | Tartışmalı Ders | 4 | 4 | 16 |
| Araştırma – yaşam boyu öğrenme, yazma, okuma, Bilişim | Sınıf Dışı Çalışma | 3 | 3 | 9 |
| Final | Final | 10 | 1 | 10 |
| Kısa Sınav 1 | Kısa Sınav 1 | 5 | 1 | 5 |
| Ara Sınav 1 | Ara Sınav 1 | 10 | 1 | 10 |
| Toplam İş Yükü (Saat) | 96 | |||
| AKTS = Toplam İş Yükü (Saat) / 25.5 (s) | 3,76 | |||
| AKTS | 4,0 | |||
| Hafta | Konu | Öğretim Metodu |
|---|---|---|
| 1 | Antik Yunan'da Polis Yönetimi ve Siyasal Yönetimler | Ders Tartışmalı Ders |
| 2 | Sofistler | Ders Tartışmalı Ders |
| 3 | Sokrates ve Platon | Ders Tartışmalı Ders |
| 4 | Aristoteles ve Yönetimler | Ders Tartışmalı Ders |
| 5 | Epikurosçuluk ve Stoacılık | Ders Tartışmalı Ders |
| 6 | Ortaçağ Toplum Yapısı ve Feodalitenin Ekonomik ve Sosyal Yapısı | Ders Sınıf Dışı Çalışma Tartışmalı Ders |
| 7 | Ortaçağ'da Siyasal Düşünce | Ders Sınıf Dışı Çalışma Tartışmalı Ders |
| 8 | Doğu Roma'da Siyasal Düşünce | Ders Sınıf Dışı Çalışma Tartışmalı Ders |
| 9 | Yeni Çağ'da Yaşanan Siyasal ve Ekonomik Gelişmelerin Siyasal Düşünceye Etkisi | Ders Sınıf Dışı Çalışma Tartışmalı Ders |
| 10 | Machiavelli ve Merkezi Ulus Devlet | Ders Sınıf Dışı Çalışma Tartışmalı Ders |
| 11 | Thomas Morus-Ütopya | Ders Sınıf Dışı Çalışma Tartışmalı Ders |
| 12 | Jean Bodin ve Egemen Merkezi Devlet | Ders Sınıf Dışı Çalışma Tartışmalı Ders |
| 13 | 17. Yüzyıl Ekonomik-Sosyal-Siyasal Gelişmeleri ve Thomas Hobbes-John Locke | Ders Sınıf Dışı Çalışma Tartışmalı Ders |
| 14 | 18. Yüzyıl Ekonomik-Sosyal-Siyasal Gelişmeleri ve Montesquieu-Rousseau | Ders Sınıf Dışı Çalışma Tartışmalı Ders |
| Ders Öğrenme Çıktısı | Ölçme Değerlendirme | Öğretim Metodu | Öğrenme Faaliyeti |
| Ekonomik üretimin sınıflı toplum yapısının oluşumuna etkisini Antik Yunan polisi örnek olarak açıklar; polis yönetimi ve siyasal yönetim biçimlerini toplumsal ve sınıfsal yapıyla ilişkilendirir; Sofistler, Sokrates ve Platon’un adalet, yurttaşlık ve devlet konusundaki görüşlerini bu bağlamda değerlendirir. | Yazılı Sınav | Ders | Dinleme ve anlamlandırma |
| Ortaçağ toplum yapısını ve feodalitenin ekonomik ve sosyal düzenini açıklar; Latin dünyasında ve Doğu Roma’da Hristiyan siyasal düşüncesini dönemin toplumsal-ekonomik yapısı ve sınıf düzeni içinde anlar; Hristiyan felsefesinin yükselişinin Batı siyasal düşüncesine etkisini Pavlus ve Augustinus gibi düşünürler üzerinden, kilise-devlet, ruhani-dünyevi otorite ve egemenlik tartışmaları bağlamında karşılaştırmalı olarak değerlendirir. | Yazılı Sınav | Ders | Dinleme ve anlamlandırma |
| Yeniçağ’da yaşanan siyasal ve ekonomik gelişmelerin (ticaretin yükselişi, burjuvazinin ortaya çıkışı, feodalizmin çözülmesi) siyasal düşünceye etkisini açıklar; Machiavelli’nin merkezî ulus devlet anlayışını, Thomas More’un Ütopya’sındaki toplum eleştirisini ve Jean Bodin’in egemenlik kuramını bu dönüşümün ürünleri olarak analiz eder ve karşılaştırır. | Yazılı Sınav | Tartışmalı Ders Ders | Dinleme ve anlamlandırma, gözlem/durumları işleme, eleştirel düşünme, soru geliştirme Dinleme ve anlamlandırma |
| 17. ve 18. yüzyılın ekonomik, sosyal ve siyasal gelişmelerini ve sınıfsal dönüşümlerini bilir; bu dönemin düşünürleri olan Hobbes, Locke, Montesquieu ve Rousseau’nun toplum sözleşmesi, sınırlı hükümet, kuvvetler ayrılığı ve genel irade konusundaki görüşlerini bu temelde açıklar ve eleştirel biçimde karşılaştırır; dersin tümünde işlenen düşünürleri süreklilik ve değişim ekseninde çağdaş siyasetle ilişkilendirir. | Yazılı Sınav | Tartışmalı Ders Ders | Dinleme ve anlamlandırma, gözlem/durumları işleme, eleştirel düşünme, soru geliştirme Dinleme ve anlamlandırma |
| Aristoteles’in yönetim biçimlerine ilişkin sınıflandırmasını ve devlet anlayışını analiz eder; Epikurosçuluk ve Stoacılığın birey, doğa yasası ve kozmopolitizm düşüncesini polis düşüncesinden farklarıyla karşılaştırır; Antik Yunan düşüncesinin çağdaş siyaseti anlamadaki rolünü tanımlar. | Yazılı Sınav | Ders | Dinleme ve anlamlandırma |
DERS ÖĞRENME ÇIKTISI |
PÇ | PÇ | PÇ | PÇ | PÇ | PÇ | PÇ | PÇ | PÇ | PÇ | PÇ |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Ekonomik üretimin sınıflı toplum yapısının oluşumuna etkisini Antik Yunan polisi örnek olarak açıklar; polis yönetimi ve siyasal yönetim biçimlerini toplumsal ve sınıfsal yapıyla ilişkilendirir; Sofistler, Sokrates ve Platon’un adalet, yurttaşlık ve devlet konusundaki görüşlerini bu bağlamda değerlendirir. | 3 | 3 | 2 | - | - | - | - | - | - | 3 | 3 | ;
| Ortaçağ toplum yapısını ve feodalitenin ekonomik ve sosyal düzenini açıklar; Latin dünyasında ve Doğu Roma’da Hristiyan siyasal düşüncesini dönemin toplumsal-ekonomik yapısı ve sınıf düzeni içinde anlar; Hristiyan felsefesinin yükselişinin Batı siyasal düşüncesine etkisini Pavlus ve Augustinus gibi düşünürler üzerinden, kilise-devlet, ruhani-dünyevi otorite ve egemenlik tartışmaları bağlamında karşılaştırmalı olarak değerlendirir. | 3 | 3 | 2 | - | 2 | - | - | - | - | 3 | 4 | ;
| Yeniçağ’da yaşanan siyasal ve ekonomik gelişmelerin (ticaretin yükselişi, burjuvazinin ortaya çıkışı, feodalizmin çözülmesi) siyasal düşünceye etkisini açıklar; Machiavelli’nin merkezî ulus devlet anlayışını, Thomas More’un Ütopya’sındaki toplum eleştirisini ve Jean Bodin’in egemenlik kuramını bu dönüşümün ürünleri olarak analiz eder ve karşılaştırır. | 3 | 3 | 2 | - | 3 | - | 2 | - | 3 | 4 | 3 | ;
| 17. ve 18. yüzyılın ekonomik, sosyal ve siyasal gelişmelerini ve sınıfsal dönüşümlerini bilir; bu dönemin düşünürleri olan Hobbes, Locke, Montesquieu ve Rousseau’nun toplum sözleşmesi, sınırlı hükümet, kuvvetler ayrılığı ve genel irade konusundaki görüşlerini bu temelde açıklar ve eleştirel biçimde karşılaştırır; dersin tümünde işlenen düşünürleri süreklilik ve değişim ekseninde çağdaş siyasetle ilişkilendirir. | 3 | 3 | 2 | - | 3 | - | 2 | - | 3 | 4 | 3 | ;
| Aristoteles’in yönetim biçimlerine ilişkin sınıflandırmasını ve devlet anlayışını analiz eder; Epikurosçuluk ve Stoacılığın birey, doğa yasası ve kozmopolitizm düşüncesini polis düşüncesinden farklarıyla karşılaştırır; Antik Yunan düşüncesinin çağdaş siyaseti anlamadaki rolünü tanımlar. | 3 | 2 | - | - | - | - | 2 | - | - | 3 | 3 | ;
| Ortalama Değer | 3 | 2,8 | 1,6 | - | 1,6 | - | 1,2 | - | 1,2 | 3,4 | 3,2 |